This post wil be in Polish only. At the bottom of the post are links about subject of the post in English.
Do napisania tego postu skłoniło mnie poznanie dziewczyny, która ma nie tylko nietolerancje na gluten, ma również nietolerancję na jajka i mleko. Przeszukałam Internet i krótkie streszczenie tego, co udało mi się znaleźć.
Mając nietolerancję lub będąc uczulonym na jajka i mleko nie musisz rezygnować ciast i deserów. Możesz zastąpić je zamiennikiem.
Czym zastąpić mleko?
Mleko
krowie możesz zastąpić mlekiem kozim, owsianym, sojowym, ryżowym, kokosowym,
orzechowym, migdałowym. Śmietanę - śmietaną sojową, mleczkiem kokosowym lub
jedwabistym tofu. Masło – margaryną bezmleczną, bezmlecznym masłem, masłem klarownym, awokado. Jogurt -
jogurtem kokosowym, sojowym lub ryżowym (bezmlecznym), sokiem lub wodą. A ser - tofu i
serami wegańskimi, pastą z nerkowca i migdałów. Zamiast lodów mlecznych - sorbety owocowe, zamrożone owoce, zmrożone musy owocowe.
Pamiętaj, że białka mleka mogą być ukryte także w wielu innych produktach, takich jak:
- pieczywo, w tym zwłaszcza bułki do hamburgerów
- mięsa: pasztety, kiełbasy, serdelki, parówki, wędliny
- słodkości: czekolada mleczna, krówki, cukierki toffi, gotowe ciastka, lody, kremy, batoniki i budynie
- syropy lecznicze, polewy tabletkowe i niektóre sztuczne słodziki
- leki
Dlatego
podczas zakupów należy uważnie czytać etykiety i sprawdzać, czy w składzie
znajduje się mleko w proszku, serwatka, kazeina czy żelatyna wołowa.
Dieta bezmleczna może doprowadzić do niedoboru wapnia,
w związku z tym należy wprowadzić do jadłospisu inne produkty, które je
zawierają, takie jak kasza (np. gryczana – bez glutenu), fasola, fasolka
szparagowa, soja, soczewica, owies, ryby drobno ościste, konserwowe, buraki,
boćwina, szpinak, orzechy włoskie (to potencjalny alergen), maliny, mandarynki
(to potencjalny alergen), jaja, pieczywo pełnoziarniste bezglutenowe (gluten to
potencjalny alergen). Z kolei źródłem witaminy D, której także może zabraknąć w
diecie bezmlecznej, są jajka, ryby i owoce morza.
Przepisy na wegańskie mleka znajdziesz na stronie Olgi
Smile - link oraz na stronie Zielne koktajle - link.
Firmy
produkujące żywność bezglutenową (polskie Glutene, Balviten, Bezgluten)
produkują również produkty bez mleka i jajek, także słodkie wypieki.
Czym zastąpić jajko?
W
potrawach i ciastach jajko pomaga połączyć się składnikom, trzeba więc zastąpić
je spoiwem o podobnej konsystencji. Jajko możesz zastąpić: odrobiną oleju, mąką
kukurydzianą z odrobiną wody, mąką z ciecierzycy, puree z ziemniaków lub dyni,
musem jabłkowym, puree z bananów, zmielone tofu, jedwabiste (silken) tofu.
Osoby z alergią na jajka powinny zwrócić uwagę na skład i jak były produkowane szczepionki!
Osoby, które zmagają się z alergią na jajka, podczas zakupów muszą uważnie czytać etykiety produktów spożywczych. Alergen ten może występować pod enigmatycznymi nazwami, takimi jak : abumina, globulina, lizozym, lipowetelina, liwetyna, owoalbumina, owoglobulina, owomukoid, owomucin, owotransferyna, owovitellina.
Jeśli chcesz
zachować proporcje zawarte w przepisie warto skorzystać z poniższej ściągawki:
1 jajko zastępuje:
- 1 czubata
łyżka proszku sojowego lub mąki sojowej + 2 łyżki wody
- 1 łyżka mielonego lnu + 2 1/2 łyżki wody
- 2 łyżki mąki
ziemniaczanej, sojowej, kukurydzianej, z amarantusa lub ciecierzycy + 3 łyżki
wody
- 1 łyżka
mleka sojowego w proszku + 1 łyżka mąki kukurydzianej + 2 łyżki wody
- ¼ szklanki
puree ziemniaczanego
- ¼ szklanki
puree z dyni
- ¼ szklanki
puree z suszonych śliwek
- łyżki wody +
1 łyżka oleju + 2 łyżeczki proszku do pieczenia
- 1 ½ łyżka
zmielonego siemienia lnianego + 3 łyżki wody
- ½ szklanki
startej cukinii, marchewki, buraczków
- ¼ szklanki
musu jabłkowegolub brzoskwiniowego
- ½ banan
zmiażdżony widelcem
- ½ dojrzałe
awokado zmiażdżone widelcem
- ¼ szklanki
silken tofu zmiażdżone widelcem
- ¼ szklanki
jogurtu sojowgo, kokosowego
- 1 łyżka
masła sezamowego, orzechowego
- 2 łyżki
mleka sojowego, kokosowego
- ¼ szklanki
oleju roślinnego
W
niektórych przepisach rezygnacja z jajka jest wręcz pożądana, np. ciasto na
pierogi będzie delikatniejsze i bardziej miękkie, jeśli nie użyjemy jajek.
Generalnie im w przepisie mniej jajek, tym łatwiej je zastąpić. Najtrudniej o
substytut, gdy chcemy uzyskać produkt, który składa się z samych jaj,
tak jak w przypadku majonezu. Oto przepis na wegański majonez bez jaj:
Wegański majonez
3 łyżki stołowe soku cytryny
½ szklanki mleka sojowego
1 łyżeczka cukru
½ łyżeczki soli
½ łyżeczki papryki
1 łyżeczka musztardy
6 łyżek stołowych oleju słonecznikowego
W blenderze zmiksuj mleko, cukier, sól, paprykę i
musztardę, następnie dodawaj powoli kropla po kropli olej. Majonez miksuj do
chwili, gdy zgęstnieje i utworzy gładką masę. Majonez przechowuj w lodówce, w
zamkniętym słoiku.
Wiele przepisów na dania bez jajek można znaleźć na stronach kulinarnych dla wegan (vegan).
Link - Domowa bezglutenowa musztarda, ketchup i majonez. Homemade gluten-free mustard, ketchup and mayonnaise. Przepisy również BEZ JAJEK.
Linki - Bita śmietana z mleka kokosowego, Pomysł na bezy bez jajek, Dairy-free Tzatziki Sauce, Jogurt wegański.
Osoby uczulone na
kakao mogą zastąpić je karobem. Szczegółowe informacje na temat tej rośliny
znajdziesz na stronach: https://hipokrates2012.wordpress.com/ oraz http://cudownediety.blogspot.com/.
Czym zastąpić produkty z glutenem?
Produkty zawierające zboża: pszenica, żyto, owies, orkisz, jęczmień możesz
zastąpić produktami bezglutenowymi. Zboża bezglutenowe to ryż, kukurydza,
gryka, proso, komosa ryżowa (quinoa), amarantus (szarłat), teff. Możesz użyć
także ziemniaki, tapiokę, soję, sorgo, mąkę kokosową lub orzechową (migdałowa).
Na rynku mamy wiele produktów nie zawierających
glutenu. Dostępne na polskim rynku produkty bezglutenowe to produkty miedzy
innymi firm Glutenex, Balviten, Bezgluten, Schär, Farabella, Incola, Celiko. Znajdziesz je w sklepach ze
zdrową żywnością, sklepach internetowych sprzedających produkty bezglutenowe, w
hipermarketach.
Uważaj też na skład leków, niektóre zawierają gluten np. preparaty poprawiające wygląd skóry, paznokci lub włosów.
Na
chwilę obecną producenci leków nie są zobowiązani do zamieszczania
informacji na opakowaniu/ulotce na temat tego, czy produkt zawiera
gluten. Jedyna regulacja prawna dotyczy informacji na temat skrobi
pszenicznej. Substancje pomocnicze w lekach,
które mogą zawierać gluten to: dekstryna, glikolan sodowy,
maltodekstryna, skrobia modyfikowana, skrobia żelowa, skrobia
pszeniczna.
Pamiętaj, gdy jesteś na diecie bezglutenowej być może nie powinieneś jeść też produktów zawierających wzmacniacz smaku: glutaminian sodu E621 = MSG, możesz mieć alergię na ten związek.
Glutaminian często jest ukrywany pod nazwami takimi jak: ekstrakt drożdżowy, autolizowane drożdże, hydrolizowane białka roślinne, hydrolizowane białka.
Osobiście
nie kupuje też leków smakowych np. wapna rozpuszczalnego, bo reaguje
uczuleniem na dodatki smakowe, podobnie jak w przypadku glutaminianu
sodu.
Nie
kupuję też gotowych dresingów czy to w płynie czy saszetki w proszku.
Kupuję jedynie staropolską i pikantną marynatę do mięsa bez soli, bez
glutaminianu sodu i bez konserwantów.
Przyprawy lub mieszanki przypraw mogą być zanieczyszczone glutenem!
Gluten można znaleźć również w niektórych kosmetykach. Zwróć na to uwagę.
Orzechy Kakao
Osoby uczulone na orzechy - firma Glutenex produkuje produkty ze znakiem przekreślonego orzecha.
Dowiedziałam się, że w firmie produkują żywność z orzechami
arachidowymi i nie ma całkowitego bezpieczeństwa w spożywaniu produktów
szczególnie przez osoby z alergią na orzechy!!!
Firma
na opakowaniach umieszcza informację, iż w ich zakładzie produkuje się
żywność z jajkami, mlekiem, soją, orzechami i sezamem. A więc w
przypadku zanieczyszczenia żywności tymi produktami i ewentualnych
efektów na zdrowie konsumenta - firma nie poniesie
odpowiedzialności!!!!!
Osoby uczulone na
kakao mogą zastąpić je karobem (mączka chleba świętojańskiego). Szczegółowe informacje na temat tej rośliny
znajdziesz na stronach: https://hipokrates2012.wordpress.com/ oraz http://cudownediety.blogspot.com/.
Zachęcam przeczytać artykuł, w którym autorka podaje
przykłady zastosowań zamienników w różnych produktach:
Inne artykuły w języku
angielskim / Other articles in English:
Blogi o kuchni wegetariańskiej i wege